Eyyafyallayöküll’den Yayılan Kül Bulutları Avrupa’da Hava Ulaşımını Felç Etti

İzlanda’daki Eyjafjallajoekull (Eyyafyallayöküll) buzulunun altındaki yanardağın yeniden canlanmasının ardından, buzulda erime meydana geldi. Bu erimenin yol açtığı seller yüzünden, İzlanda’nın güney batısında yaşayan 800 kişi evlerinden tahliye edildi. Şimdiyse yanardağdan çıkan ufak kaya parçacıkları tüf ve küllerin bölgesel etkileri hissediliyor düzeye erişti.

Bu konu ile ilgli görüntüler için http://www.facebook.com/video/video.php?v=113857265309975, http://www.facebook.com/video/video.php?v=114177241944644

İngiltere, İrlanda, Norveç, Danimarka, Belçika, Hollanda, Litvanya ve Finlandiya’da hava sahası kapatıldı. İsveç, Almanya ve Fransa ise hava sahalarını kısmen kapattı. Kuzey İrlanda ve İskoçya’da kül bulutunun tehlikesi azaldıkça bazı uçuşlara izin verildi.

Kuzey ve Batı Avrupa’da hava sahalarının büyük bölümünün kapalı olması yüzünden, Avrupa ve dünya çapında yüzbinlerce yolcunun bu durumdan etkilendiği kaydedildi. Uzmanlarsa, yanardağdan çıkan ufak kaya parçacıklarının uçak motorlarını tıkayabileceğini belirtiyorlar. Avrupalı yetkililer, rüzgârın az olması nedeniyle bulutun yavaş ilerlediğini ve hâlâ çok yoğun olduğunu belirtiyor.

1982 yılında British Airways’e ait bir uçak, bir yanardağdan yükselen kül bulutu içinden geçerken, dört motoru birden durmuş. Uçak çok fazla yükseklik kaybından sonra yeniden çalışan motorları sayesinde uçmaya devam etmiş.

“Good evening ladies and gentlemen. This is your captain speaking. We have a small problem. All four engines have stopped. We are doing our damnedest to get them going again. I trust you are not in too much distress.”
- Captain Eric Moody, flight announcement, 24 June 1982.

Kül bulutunun ekonomik açıdan etkileri de ortaya çıktı. British Airways’in hisseleri % 1, Lufthansa’nın hisseleri % 1,5, Air France-KLM’nin hisseleri ise % 1,8 düşüş gösterdi. Meteoroloji yetkilileri, yanardağdan yükselen küllerin dağılmasının günler alabileceğini belirtiyorlar. Yaşanan kaos yüzünden havayolu şirketleri günde 130 milyon sterlin zarar ediyor. Öte yandan yolcuların alternatif arayışı sonucu kaydığı demiryolları şirketlerinin bilet satışlarında ise patlama oldu.

Son haberlere göre kül bulutundan etkilenen ülkeler..

Hava Sahasını Kapatan Ülkeler
Avusturya, Belçika, Bosna-Hersek, Çek Cumhuriyeti, Danimarka, Estonya, Finlandiya, Almanya, Macaristan, İrlanda, Letonya, Hollanda, Polonya, Slovakya, Slovenya, İsveç, İsviçre, Ukrayna, İngiltere

Hava Sahasını Kısmen Kapatan Ülkeler
Belarus, Hırvatistan, Fransa, İtalya, Litvanya, Norveç, Sırbistan

Hava Sahası Uçuşa Açık Olan Ülkeler
İspanya, Bulgaristan, Yunanistan, Türkiye

Yerden yaklaşık 5.000-10.000 metre yükseklikte etkili olan rüzgar, güney yönden estiğinden Türkiye ve Güney Avrupa’ya şimdiye kadar volkanik küller gelmedi. İzlanda’daki yanardağdan Avrupa’ya yayılan küllerin Salı günü Türkiye’ye ulaşması bekleniyor. Volkanik küllerin içinde silisyumdioksit, kükürt ve karbondioksit bulunduğundan özellikle toprak, bitki ve tarihi eserlere büyük zarar veriyor. Ülkenin büyük bölümünde Salı’dan itibaren Cuma’ya kadar (20-23 Nisan 2010) yağmur olacak. Bu yağmurlar volkanik küller birleşince asit yağmurlarına dönüşecebilecek. Yağmurun vücudumuza değmesini engellemek gerektiğinden muhakkak şemsiye kullanılması gerekiyor. Ayrıca deriyle teması önlemek için şemsiye dışında başka koruyucular da yararlı olabilir.

Kaynakça
BBCTürkçe, 2010. Havacılık hisseleri düşüyor, Ekonomi, BBC Türkçe Sevisi, Londra, İngiltere, http://www.bbc.co.uk/turkce/ekonomi/2010/04/100416_airline_shares.shtml, 16 Nisan 2010 tarihinde ulaşıldı.
BBCTürkçe, 2010. Avrupa hava sahası bugün de felç, Avrupa, BBC Türkçe Sevisi, Londra, İngiltere, http://www.bbc.co.uk/turkce/haberler/2010/04/100416_volcano_europe_update.shtml, 16 Nisan 2010 tarihinde ulaşıldı.
BBCTürkçe, 2010. Avrupa hava sahasında uçuş yasağı sürüyor, Avrupa, BBC Türkçe Sevisi, Londra, İngiltere, http://www.bbc.co.uk/turkce/haberler/2010/04/100417_volcanic_ash.shtml, 17 Nisan 2010 tarihinde ulaşıldı.
Çalışkan, D., 2010. Kül geliyor, asit yağmuruna dikkat!, Türkiye, NTVMSNBC, İstanbul, Türkiye, http://www.ntvmsnbc.com/id/25083178, 17 Nisan 2010 tarihinde ulaşıldı.