27 Şubat 2010 Şili Depremi

Şili‘nin orta kesiminde 8,8 büyüklüğünde deprem meydana geldi. USGS’ye göre deprem yerin 35 kilometre altında meydana geldi. Aynı kuruma göre, depremin merkez üssünün, Concepcion’un 115 kilometre kuzeydoğusunda ve başkent Santiago’nun 325 kilometre güneybatısında olduğu belirtildi. Şili Cumhurbaşkanı Verónica Michelle Bachelet Jeria depremden etkilenen çevreleri “felaket bölgesi” ilan etti ve serin kanlı olma çağrısı yaptı.

Dünya tarihinin kayıtlara geçen en şiddetli 7. depremi
Ölü sayısı şimdilik 700
İki milyon kişi etkilendi
Çoğu eski 1,5 milyon ev hasar gördü
ABD’li bir şirkete göre afetin bilançosu 15-30 milyar dolar
Bu rakam Şili’nin gayrısafi yurtiçi hasılasının %10-20′si

Depremin Arjantin’den de hissedildiği bildirildi. USGS, 90 saniye süren depremin ardından geçen 2,5 saatlik süre içinde, 5 tanesi 6′nın üzerinde olmak üzere 11 artçı şok kaydedildiğini duyurdu.

Elektrik-telefon hatlarının çökmesi ve depremin gece olması nedeniyle hasarla ilgili hızlı bir değerlendirme yapmanın zor olduğu belirtiliyor. Bölgeden gelen haberlerde, binaların yandığı ve köprülerin yıkıldığı da bildiriliyor. Yerel televizyonlar başkent Santiago’nun merkezindeki tarihi binaların zarar gördüğünü ve binaların 1,5 dakika sallandığı bildiriyor. Yetkililer, Şili’nin orta kesimlerine çok büyük zarar verme kapasitesine sahip depremden sonra binaların yıkıldığını, elektrik ve telefon hatlarının kesildiğini söyleyerek, depremin verdiği hasarın boyutunu tahmin etmenin zor olduğunu ifade etti.

Deprem bölgesinde kurtarma ekipleri de hayatta kalan insan bulma umuduyla enkazı kazmayı sürdürüyor. Şili’de deprem ve tsunami sonrası yağmalama olaylarını durdurmakta yetersiz kalan hükümet, afet bölgesinde olağanüstü önlemler aldı. Askerlerin su, yiyecek ve yatak dolu kamyonları sokağa çıkma yasağı kalkana dek kent dışında beklettiği söyleniyor.

Tsunami tehlikesini gösteren harita. Büyütmek için tıklayın!

ABD tarafından Şili, Peru ve Ekvator için tsunami uyarısı yapıldı. Bu uyarının kapsamı daha sonra Kolombiya, Antarktika ve Orta Amerika’yı kapsayacak şekilde genişletildi. Japonya meteoroloji merkezi de Pasifik bölgesinin bir çok kesiminde potansiyel tsunami uyarısında bulurdu. Depremden sonra verilen tsunami alarmı Güney Amerika, Havai, Avustralya, Yeni Zelanda, Japonya, Filipinler, Rusya ve bazı Pasifik adalarını kapsayacak biçimde genişletildi.

Pasifik Tsunami Uyarı Merkezi’nden yapılan açıklamada, kıyı kenti Talcahuano’ya vuran dalgaların 2,34 metre büyüklüğünde olduğu belirtildi. Açıklamada, dalgaların depremden 20 dakika kadar sonra kenti vurduğu, Talcahuano’nun dışında kıyıdaki 10 yerleşim yerine de dev dalgaların ulaştığı duyuruldu.

Şili‘de 22 Mayıs 1960‘da aynı bölgede meydana gelen 9,5 büyüklüğündeki depremde 1655 kişi ölmüş, 2 milyon kişi evsiz kalmıştı. Depremden sonra çıkan tsunamide (~ kıyı dalgasında veya dev dalgada) Havai, Japonya ve Filipinler’de ölenler olmuş, ABD’nin batı kıyıları zarar görmüştü.

Google’de boş durmadı. Şili’de yaşanan büyük deprem sonrası yeni duyurduğu bir servis ile kayıplarını bulmayan çalışan Şili vatandaşlarına yardım eli uzatıyor. Google Person Finder adını verdiği yeni bir servisi ile depremde kaybolan yakınlarını arayan depremzedeler için bir nevi kriz masası oluşturdu. Yapılan kayıp kayıtları harita üzerinde işaretlenerek bölge aramalarının daha da kolay hale gelmesi planlıyor.

8,8 büyüklüğündeki Şili Depremi’nin oluşturduğu hasarın şiddeti, Okan Tüysüz (İstanbul Teknik Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği) tarafından değerlendiriliyor. Burada görüntü var göremiyorsanız, http://www.youtube.com/watch?v=sTKPtCA9L6k

Tectonic Summary
This earthquake occurred at the boundary between the Nazca and South American tectonic plates. The two plates are converging at a rate of 80 mm per year. The earthquake occurred as thrust-faulting on the interface between the two plates, with the Nazca plate moving down and landward below the South American plate.

Coastal Chile has a history of very large earthquakes. Since 1973, there have been 13 events of magnitude 7.0 or greater. The February 27 shock originated about 230 km north of the source region of the magnitude 9.5 earthquake of May, 1960 – the largest instrumentally recorded earthquake in the world. This magnitude 9.5 earthquake killed 1655 people in southern Chile and unleashed a tsunami that crossed the Pacific, killing 61 people in Hawaii, Japan, and the Philippines. Approximately 870 km to the north of the February 27 earthquake is the source region of the magnitude 8.5 earthquake of November, 1922. This great quake significantly impacted central Chile, killing several hundred people and causing severe property damage. The 1922 quake generated a 9-meter local tsunami that inundated the Chile coast near the town of Coquimbo; the tsunami also crossed the Pacific, washing away boats in Hilo harbor, Hawaii. The magnitude 8.8 earthquake of February 27, 2010 ruptured the portion of the South American subduction zone separating these two massive historical earthquakes.

A large vigorous aftershock sequence can be expected from this earthquake.

Kaynakça
AA. 2010. ŞİLİ’DE 8.8 BÜYÜKLÜĞÜNDE DEPREM, Anadolu Ajansı, Santiago, Şili, http://www.aa.com.tr/tr/silide-8-3-buyuklugunde-deprem.html, 27 Şubat 2010 tarihinde ulaşılmıştır.
BBCTürkçe, 2010. Şili’de 8.8 büyüklüğünde deprem, BBC Türkçe Servisi, Londra, İngiltere, http://www.bbc.co.uk/turkce/haberler/2010/02/100227_chile_3update.shtml, 27 Şubat 2010 tarihinde ulaşılmıştır.
BBCTürkçe, 2010. Şili’de depremzedelere ev hapsi, BBC Türkçe Servisi, Londra, İngiltere, http://www.bbc.co.uk/turkce/haberler/2010/03/100302_chile_quake.shtml, 3 Mart 2010 tarihinde ulaşılmıştır.
NTVMSNBC, 2010. Şili sallandı, dünyayı tsunami korkusu sardı, Genel, Dünya, NTVMSNBC, Santiago, Şili, http://www.ntv.com.tr/id/25062925, 27 Şubat 2010 tarihinde ulaşılmıştır.
USGS, 2010. Magnitude 8.8 – OFFSHORE MAULE, CHILE, United States Geological Survey, Reston, Virginia, United States of America, http://earthquake.usgs.gov/earthquakes/eqinthenews/2010/us2010tfan, accessed at February 27th 2010.
Yener, M. E., 2010. Google’dan Depremzedelere Yardım, ShiftDelete, http://www.shiftdelete.net/googledan-depremzedelere-yardim-18684.html, 3 Mart 2010 tarihinde ulaşılmıştır.